คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 6884/2543
ประมวลกฎหมายอาญา มาตรา 68
จำเลยก่อเหตุใช้อาวุธปืนยิงขึ้นฟ้าในหมู่บ้านโดยปราศจากเหตุอันสมควร เจ้าพนักงานตำรวจซึ่งปฏิบัติหน้าที่ตามกฎหมายจึงเข้าทำการจับกุมจำเลย แต่จำเลยกลับใช้อาวุธปืนยิงต่อสู้ขัดขวางการจับกุมของเจ้าพนักงาน โดยเจ้าพนักงานตำรวจยิงตอบโต้เป็นการยิงขู่เพื่อให้จำเลยยอมให้จับกุมเท่านั้น มิได้มีเจตนายิงให้ถึงแก่ความตาย จำเลยถูกฟ้องเป็นคดีอาญาและต่อสู้คดีว่าการที่จำเลยใช้อาวุธปืนยิงต่อสู้เจ้าพนักงานตำรวจนั้นเป็นการกระทำเพื่อป้องกันตัวโดยชอบด้วยกฎหมายตามประมวลกฎหมายอาญา มาตรา 68 ศาลฎีกาวินิจฉัยว่า การอ้างเหตุป้องกันโดยชอบด้วยกฎหมายได้นั้น ผู้กระทำจะต้องเป็นฝ่ายถูกกระทำโดยผู้อื่นกระทำการอันเป็นการประทุษร้ายซึ่งละเมิดต่อกฎหมายก่อน แต่ในคดีนี้ข้อเท็จจริงปรากฏว่าจำเลยเป็นฝ่ายก่อเหตุใช้อาวุธปืนยิงในหมู่บ้านโดยไม่มีเหตุอันสมควรก่อน การจับกุมของเจ้าพนักงานตำรวจจึงเป็นการปฏิบัติหน้าที่โดยชอบด้วยกฎหมาย มิใช่การประทุษร้ายอันละเมิดต่อกฎหมายตามที่มาตรา 68 กำหนด จำเลยจึงไม่อาจอ้างเหตุป้องกันตัวเพื่อยกเว้นความรับผิดได้ พิพากษาลงโทษจำคุกจำเลยตลอดชีวิต
ตัวบทกฎหมายที่เกี่ยวข้อง
มาตรา 68 ผู้ใดจำต้องกระทำการใดเพื่อป้องกันสิทธิของตน หรือของผู้อื่นให้พ้นภยันตรายซึ่งเกิดจากการประทุษร้ายอันละเมิดต่อกฎหมาย และเป็นภยันตรายที่ใกล้จะถึง ถ้าได้กระทำพอสมควรแก่เหตุ การกระทำนั้นเป็นการป้องกันโดยชอบด้วยกฎหมาย ผู้นั้นไม่มีความผิด