สรุปย่อคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 321/2568
เรื่อง: การติดป้ายวิจารณ์การทำงานของผู้ว่าราชการจังหวัด
⚖️ ประเด็นข้อกฎหมายสำคัญ
การติดตั้งป้ายไวนิลวิจารณ์การทำงานของเจ้าพนักงาน (ผู้ว่าฯ) ในที่สาธารณะ ถือเป็นความผิดฐาน "ดูหมิ่นเจ้าพนักงาน" และ "หมิ่นประมาทโดยการโฆษณา" หรือไม่? และสามารถอ้างข้อยกเว้นเรื่อง "การแสดงความคิดเห็นโดยสุจริต" ได้หรือไม่?
📝 ข้อเท็จจริง
โจทก์ร่วมดำรงตำแหน่งผู้ว่าราชการจังหวัดเพชรบูรณ์ จำเลยได้ติดตั้ง แผ่นป้ายไวนิลขนาดใหญ่จำนวน 2 แผ่น ริมถนนสายพิษณุโลก - หล่มสัก ซึ่งเป็นทางสาธารณะที่มีผู้สัญจรจำนวนมาก
ข้อความระบุว่า: "ร่วมกันต้านผู้ว่าฯ... ขอให้ ครม. เพิกถอนป่าสงวนแห่งชาติให้เป็นที่ราชพัสดุเพื่อนายทุน..."
จำเลยต่อสู้คดีโดยอ้างว่า เป็นการแสดงความคิดเห็นโดยสุจริตและติชมด้วยความเป็นธรรม
🔨 คำวินิจฉัยศาลฎีกา
ศาลมองว่าข้อความสื่อให้เห็นว่าโจทก์ร่วมเอื้อประโยชน์ให้นายทุน ทำผิดกฎหมาย ทำให้โจทก์ร่วม "ถูกดูหมิ่น เหยียดหยาม เป็นที่เกลียดชัง และได้รับความอับอาย" จึงครบองค์ประกอบความผิด
การกล่าวหาว่าโจทก์ร่วมช่วยเหลือผู้กระทำผิดกฎหมาย "ไม่เป็นความจริง" เพราะโจทก์ร่วมทำตามนโยบายรัฐบาล การกระทำของจำเลยจึงเป็นการใส่ความเพื่อให้เสียชื่อเสียง ถือเป็นความผิดฐานหมิ่นประมาทโดยการโฆษณา
การขึ้นป้ายขนาดใหญ่ริมถนนที่มีคนสัญจรมาก ส่อเจตนาชี้นำให้คนเกลียดชังโจทก์ร่วม พฤติการณ์นี้:
- ❌ ไม่อาจถือได้ว่าเป็นการแสดงความคิดเห็นโดยสุจริต ติชมด้วยความเป็นธรรม
- ❌ ไม่ใช่การป้องกันส่วนได้เสียเกี่ยวกับตนตามคลองธรรม
(หากจำเลยเห็นว่าผู้ว่าฯ ทำผิด ควรใช้สิทธิตามกระบวนการยุติธรรม ฟ้องร้องตามช่องทางกฎหมาย ไม่ใช่ขึ้นป้ายประจาน)
📌 บทสรุปและผลคำพิพากษา
การกระทำของจำเลย ไม่เข้าข้อยกเว้นให้ไม่ต้องรับผิด ตาม ป.อ. มาตรา 329 (1) และ (3)
- จำคุก 6 เดือน (รอการลงโทษ 2 ปี)
- ปรับ 60,000 บาท
- ชดใช้ค่าเสียหายแก่โจทก์ร่วม 500,000 บาท
"การไม่พอใจการทำงานของเจ้าหน้าที่รัฐ ไม่สามารถนำมาเป็นข้ออ้างในการขึ้นป้ายประจานในที่สาธารณะได้ หากเห็นว่าทำผิด ต้องดำเนินการฟ้องร้องตามขั้นตอน หากขึ้นป้ายประจานจะถือว่าเกินขอบเขตการติชมโดยสุจริต"
กฎหมายที่เกี่ยวข้อง: ป.อ. มาตรา 136, มาตรา 328, มาตรา 329 (1), (2)