⚖️ คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 1664/2565
เรื่อง: เจตนาลักทรัพย์ภายหลังการใช้กำลัง & นิยาม "โดยทุจริต"- คำนิยาม "โดยทุจริต": จำกัดแค่เรื่องเงินทองหรือทรัพย์สินหรือไม่? ถ้าเอาไปทำลายถือว่าทุจริตไหม?
- องค์ประกอบความผิด: การใช้กำลัง (ใส่กุญแจมือ) ก่อนที่จะเกิดเจตนาเอาทรัพย์ ถือเป็น "ปล้นทรัพย์/ชิงทรัพย์" หรือไม่?
📜 ข้อเท็จจริงในคดี
- อ้างตัวเป็นเจ้าหน้าที่: จำเลย 3 คน พกอาวุธปืน อ้างเป็น ป.ป.ส. บุกตรวจค้นยาเสพติดในเวลากลางคืน
- ล็อกตัว: สั่งจับกุมและใส่กุญแจมือผู้เสียหายไพล่หลัง เพื่อไม่ให้ขัดขืนการตรวจค้น
- ไม่เจตนาลักแต่แรก: เจอทองและมือถือแต่ ส่งคืนให้ (แสดงว่าตอนแรกไม่ได้กะมาปล้น)
- ฉกของกลาง: เมื่อไม่เจอสิ่งผิดกฎหมาย จำเลยที่ 1 ตัดสินใจเอา "ฮาร์ดดิสก์" กล้องวงจรปิดไปด้วย เพื่อทำลายหลักฐาน
👨⚖️ คำวินิจฉัยศาลฎีกา
ศาลวินิจฉัยว่า "โดยทุจริต" (ม.1(1)) คือการแสวงหาประโยชน์ที่มิควรได้โดยชอบ "มิได้จำกัดว่าต้องเกี่ยวกับตัวทรัพย์สินเท่านั้น"
✅ การเอาฮาร์ดดิสก์ไปเพื่อ ทำลายหลักฐาน/ปกปิดความผิด ถือเป็นการแสวงหาประโยชน์รูปแบบหนึ่ง จึงเป็นความผิดฐาน "ลักทรัพย์"
ศาลมองว่า การใส่กุญแจมือทำไปเพื่อ "ไม่ให้ขัดขืนการตรวจค้น" ไม่ใช่ การใช้กำลังเพื่อให้สะดวกแก่การลักทรัพย์ (ตาม ม.339)
⏳ เจตนาลักฮาร์ดดิสก์ เกิดขึ้น ในภายหลัง จากการใช้กำลังสิ้นสุดลงแล้ว
✅ สรุป: ไม่ผิดฐานปล้นทรัพย์ แต่ผิดฐาน "ร่วมกันลักทรัพย์ในเคหสถานฯ" และ "ร่วมกันหน่วงเหนี่ยวกักขัง" แทน
💡 บทสรุปจำให้แม่น (Takeaway)
🗑️ เอาของไปทิ้ง/ทำลาย = ลักทรัพย์: แม้ไม่เอาไปขาย แต่ถ้าเอาไปเพื่อให้ตัวเองพ้นผิด ถือว่ามีเจตนา "ทุจริต"
👊 ใช้กำลังก่อน แล้วค่อยอยากได้ของ ≠ ปล้น/ชิง: ถ้าขณะใช้กำลัง ไม่มีเจตนาเอาทรัพย์ (เช่น จะจับกุม) แล้วมาเกิดความโลภภายหลัง จะไม่ครบองค์ประกอบความผิดฐานชิงทรัพย์หรือปล้นทรัพย์